पुणे, ४ मार्च २०२६: इम्प्लांटेबल श्रवण उपाययोजनांमध्ये जागतिक स्तरावर अग्रणी असलेल्या कॉक्लिअर (Cochlear) कंपनीने भारतात ‘न्यूक्लियस नेक्सा सिस्टम’ (Nucleus Nexa System) हे जगातील पहिले आणि एकमेव स्मार्ट कॉक्लिअर इम्प्लांट सादर केले आहे. ही प्रणाली श्रवणदोष असलेल्या रुग्णांसाठी अधिक आधुनिक, कनेक्टेड आणि भविष्याभिमुख तंत्रज्ञान देणारी मानली जात आहे.
एका अभ्यासानुसार, भारतात दरवर्षी एक लाखांहून अधिक बाळांचा जन्म काही ना काही प्रकारच्या श्रवणदोषासह होतो. दर हजार नवजात बालकांपैकी सुमारे चार बालकांना गंभीर किंवा अत्यंत गंभीर श्रवणदोष आढळतो.
कंपनीच्या दक्षिण आशिया आणि दक्षिण-पूर्व आशिया विभागाच्या रीजनल जनरल मॅनेजर वंदना पिशारोडी यांनी सांगितले की, न्यूक्लियस नेक्सा सिस्टमचे भारतातील लॉन्चिंग हे श्रवण आरोग्य क्षेत्रासाठी महत्त्वाचे पाऊल आहे. आधुनिक जीवनशैली आणि वापरकर्त्यांच्या बदलत्या गरजा लक्षात घेऊन ही प्रणाली विकसित करण्यात आली असून ती अधिक जोडलेला आणि प्रतिसादक्षम श्रवण अनुभव देण्यासाठी डिझाइन केली आहे.
त्यांनी पुढे सांगितले की, या प्रणालीमागे २० वर्षांहून अधिक काळाचे संशोधन आणि विकास आहे. भारतात डिजिटल नवोन्मेष आणि कृत्रिम बुद्धिमत्ता-आधारित तंत्रज्ञान वेगाने वाढत असताना अशी अत्याधुनिक प्रणाली उपलब्ध करून देताना कंपनीला अभिमान वाटत असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
न्यूक्लियस नेक्सा सिस्टमची खास वैशिष्ट्ये
- अपग्रेड करता येणारे इम्प्लांट फर्मवेअर असलेली ही जगातील पहिली श्रवण प्रत्यारोपण प्रणाली आहे.
- रुग्णांना साऊंड प्रोसेसर अपग्रेडसोबतच फर्मवेअर अपडेटद्वारेही नवीन तांत्रिक सुधारणा मिळू शकतात.
- इम्प्लांटमध्ये अंतर्गत मेमरी असून वापरकर्त्यांच्या वैयक्तिक श्रवण सेटिंग्ज (MAPs) थेट त्यात सुरक्षितपणे साठवल्या जातात.
- प्रणालीमध्ये ऑनबोर्ड डायग्नोस्टिक्स असून ती इम्प्लांटची कार्यक्षमता सतत तपासते आणि उत्तम श्रवण अनुभव सुनिश्चित करते.
कंपनीचे चीफ टेक्नोलॉजी ऑफिसर यान यान्सेन यांनी सांगितले की, कॉक्लिअरने या प्रणालीसाठी संपूर्ण अंतर्गत तंत्रज्ञान नव्याने डिझाइन केले आहे. अत्याधुनिक चिपसेट, स्मार्ट फीचर्स आणि विश्वसनीयतेचा ४० वर्षांचा अनुभव या प्रणालीमध्ये एकत्र करण्यात आला आहे.
या प्रणालीमध्ये नवीन गोल्ड इम्प्लांट कॉइल, डायनॅमिक पॉवर मॅनेजमेंट आणि रेडिओ फ्रिक्वेन्सी लिंक तंत्रज्ञान वापरण्यात आले आहे. त्यामुळे साऊंड प्रोसेसर आणि इम्प्लांटमधील ऊर्जा व डेटा हस्तांतरण अधिक कार्यक्षम होते आणि बॅटरी आयुष्यही अधिक टिकते.
‘स्मार्ट सिंक’ हे या प्रणालीतील आणखी एक महत्त्वाचे वैशिष्ट्य आहे. जर साऊंड प्रोसेसर हरवला किंवा खराब झाला, तर नवीन प्रोसेसर घेतल्यानंतर वापरकर्त्यांच्या वैयक्तिक सेटिंग्ज आपोआप त्यात कॉपी होतात आणि काही सेकंदांत पुन्हा ऐकणे शक्य होते. यापूर्वी यासाठी क्लिनिकमध्ये जाऊन पुनर्प्रोग्रामिंग करावे लागायचे.
ऑस्ट्रेलियातील मेलबर्न येथे राहणारे स्टीफन डाइट हे या नवीन न्यूक्लियस नेक्सा प्रणालीचे जगातील पहिल्या वापरकर्त्यांपैकी एक आहेत.
