कंबोडिया | प्रतिनिधी – मानस : साप म्हटले की अंगावर शहारे येतात, पण आता कंबोडियामध्ये सापाची अशी नवी प्रजाती आढळली आहे, जी अक्षरशः हवेत उडी घेऊन शिकारी करते. या ‘उडणाऱ्या सापाच्या’ शोधामुळे वैज्ञानिकांनाही आश्चर्याचा धक्का बसला आहे.
गुहांमधील संशोधनात मोठा शोध
कंबोडियातील विविध टेकड्यांवरील गुहांमध्ये करण्यात आलेल्या संशोधनादरम्यान हा दुर्मिळ शोध लागला. नोव्हेंबर 2023 ते जुलै 2025 दरम्यान 10 टेकड्यांवरील 64 गुहांमध्ये सर्वेक्षण करण्यात आले.
हे संशोधन ब्रिटनमधील Flora and Fauna International या संस्थेने कंबोडियाच्या पर्यावरण मंत्रालय आणि स्थानिक तज्ज्ञांच्या सहकार्याने केले.
‘उडणारा साप’ कसा करतो हल्ला?
या सापाची खासियत म्हणजे तो झाडांमधून प्रवास करताना आपले शरीर सपाट करतो आणि हवेत घसरत पुढे सरकतो.
- एका झाडावरून दुसऱ्यावर सहज झेप
- जमिनीवर न उतरता हालचाल
- हवेतूनच भक्ष्यावर हल्ला
यामुळे हा साप इतर सापांपेक्षा अधिक वेगवान आणि धोकादायक ठरतो.
वैज्ञानिकांचे मत
ली ग्रिसमर, ला सिएरा युनिव्हर्सिटी (कॅलिफोर्निया) येथील प्राध्यापक, यांनी सांगितले की,
“ही जैवविविधतेची एक अनोखी झलक आहे. निसर्ग सतत नवीन प्रयोग करत असतो. डीएनए विश्लेषणातून या प्रजातींच्या उत्क्रांतीमागील कारणे समजण्यास मदत होते.”
इतरही दुर्मिळ प्रजातींचा शोध
या सर्वेक्षणात केवळ उडणारा सापच नव्हे, तर अनेक दुर्मिळ प्रजाती आढळल्या:
- फिरोजी रंगाचा पिट वायपर साप
- अतिशय लहान गोगलगायी
- मिलिपीड्स (बहुपाद कीटक)
- सुंडा पॅंगोलिन
- हिरवे मोर
- लांब शेपटीचे आणि नॉर्दर्न पिग-टेल्ड माकड
या प्रजातींची संख्या जागतिक पातळीवर अत्यंत कमी असल्याचे सांगितले जाते.
जैवविविधतेच्या संरक्षणाची गरज
वैज्ञानिकांच्या मते, पृथ्वीवरील जैवविविधता जपण्यासाठी अशा प्रजातींचा शोध आणि अभ्यास अत्यंत महत्त्वाचा आहे. एखादी प्रजाती अस्तित्वात आहे हेच माहिती नसल्यास तिचे संरक्षण करणे अशक्य होते.
