आज इंटरनेट वापरणाऱ्या बहुतेकांना ChatGPT हे नाव अनोळखी नाही. OpenAIने विकसित केलेला हा चॅटबॉट इतका लोकप्रिय झाला आहे की, त्याची तुलना गुगलशी केली जाते. माणसासारखी भाषा समजून घेऊन क्षणात उत्तरे देण्याची त्याची क्षमता हीच त्याची सर्वात मोठी ताकद आहे.
याच ताकदीमुळे अनेक विद्यार्थी गृहपाठ पूर्ण करण्यासाठी ChatGPT वापरू लागले, अशी तक्रार आल्याने न्यू यॉर्क शहरातील शिक्षण विभागाने यावर बंदीही घातली होती. पण आता या समस्येवर उपाय सापडला आहे — एक नवं ॲप, जे AI-जनरेटेड मजकूर ओळखू शकतं.
‘GPTZero’ – AIला रोखण्यासाठी आलेलं हत्यार
प्रिन्सटन विद्यापीठातील २२ वर्षीय विद्यार्थी एडवर्ड टियान यांनी ‘GPTZero’ नावाचं ॲप विकसित केलं आहे. हे ॲप कोणताही मजकूर माणसाने लिहिला आहे की कृत्रिम बुद्धिमत्तेने तयार केला आहे, हे ओळखू शकतं.
हे ॲप कसं ओळखतं AI मजकूर?
GPTZero दोन प्रमुख घटकांवर काम करतं:
-
Perplexity (मेधावी विद्यार्थी) – मजकूर किती गुंतागुंतीचा आहे हे मोजतं.
-
Burstiness (स्फोट) – वाक्यांची लांबी आणि रचना किती बदलते हे तपासतं.
मानवी लेखनात वाक्यरचना विविध, लांबी बदलणारी आणि गुंतागुंतीची असते; तर AI लिहिलेला मजकूर तुलनेने एकसारखा आणि सरळसरळ असतो.
प्रसिद्धी आणि वापराचा आकडा
२ जानेवारीला लाँच झालेलं GPTZero फक्त एका आठवड्यात ३० हजारांहून अधिक लोकांनी वापरलं. इतकी गर्दी झाल्याने ॲप काही काळासाठी ठप्प पडलं, पण नंतर स्ट्रीमलिट प्लॅटफॉर्मने त्याला अधिक सक्षम सुविधा उपलब्ध करून दिल्या.
निर्मात्याचं मत
एडवर्ड टियान म्हणतात, “आज ChatGPT सर्वत्र चर्चेत आहे. अशा परिस्थितीत, कोणताही मजकूर माणसाने लिहिला की AIने, हे ओळखणं अत्यावश्यक आहे.”
शिक्षक, पालक आणि शिक्षण क्षेत्रातील अनेकांसाठी GPTZero हे एक महत्त्वाचं साधन ठरतं आहे. यामुळे गृहपाठ व लेखनातील पारदर्शकता वाढणार असून विद्यार्थ्यांच्या प्रत्यक्ष शिकण्याच्या प्रक्रियेला चालना मिळेल.
