मुंबई, दि. ८ : ज्येष्ठ अभिनेते नाना पाटेकर यांच्या निधनाने हिंदी आणि मराठी चित्रपटसृष्टीवर शोककळा पसरली आहे. वयाच्या ७५व्या वर्षी गोव्यातील त्यांच्या निवासस्थानी हृदयविकाराच्या तीव्र झटक्याने त्यांचे निधन झाले. त्यांना मणिपाल रुग्णालयात दाखल करण्यात आले होते; मात्र वैद्यकीय प्रयत्नांनंतरही त्यांना वाचवता आले नाही. त्यांच्या निधनाची पुष्टी त्यांचे पुत्र मल्हार पाटेकर तसेच रुग्णालयाकडून करण्यात आली.
नाना पाटेकर त्यांच्या परखड स्वभावासाठी आणि दमदार अभिनयासाठी प्रसिद्ध होते. आयुष्याबरोबरच मृत्यूकडेही ते अत्यंत वास्तववादी आणि काहीशा मिश्कील दृष्टिकोनातून पाहत असत. त्यामुळेच काही वर्षांपूर्वी त्यांनी स्वतःच्या अंत्यसंस्काराबाबत केलेले वक्तव्य त्यांच्या निधनानंतर पुन्हा चर्चेत आले आहे.
“माझ्यासाठी १२ मण लाकडे आधीच ठेवली आहेत”
२०२३ मध्ये ‘द व्हॅक्सिन वॉर’च्या निमित्ताने दिलेल्या मुलाखतीत नाना पाटेकर यांनी आपल्या अंत्यसंस्काराची तयारी आणि मृत्यूविषयीचे विचार मोकळेपणाने व्यक्त केले होते. आपल्या अंत्यसंस्कारासाठी १२ मण सुकी लाकडे आधीच बाजूला काढून ठेवली आहेत, असे त्यांनी सांगितले होते.
हीच आपली अंतिम संपत्ती असल्याचे सांगत, मृत्यूनंतर कोणतीही वस्तू आपल्यासोबत जात नाही, असा विचारही त्यांनी व्यक्त केला होता.
“ओल्या लाकडात मला जाळू नका…”
नाना पाटेकर यांनी आपल्या नेहमीच्या मिश्कील शैलीत ओल्या लाकडाचा वापर करू नका, अशी इच्छाही व्यक्त केली होती. ओल्या लाकडामुळे धूर होईल आणि अंत्यसंस्कारासाठी आलेल्या लोकांच्या डोळ्यांत पाणी येईल. त्यानंतर लोक माझ्यासाठी रडत आहेत, असा गैरसमज होईल, असे त्यांनी विनोदी शैलीत म्हटले होते.
याचबरोबर आपल्या निधनानंतर फोटोला हार घालण्याची औपचारिकताही करू नये, अशी त्यांची भावना होती. मृत्यू हा जीवनाचा अंतिम टप्पा असून त्याकडे अनावश्यक भीतीने पाहण्याची गरज नाही, असा त्यांचा दृष्टिकोन त्यांच्या अनेक वक्तव्यांतून दिसून येत होता.
मृत्यूची भीती नव्हती
कुटुंबातील आई-वडील, भाऊ आणि बहिणी यांच्या निधनाचा उल्लेख करताना आपण आता कुटुंबातील अनेकांना गमावले असल्याचे नाना पाटेकर यांनी पूर्वी सांगितले होते. मृत्यूकडे त्यांनी आयुष्याचा अपरिहार्य भाग म्हणून पाहिले.
निधनाच्या काही दिवस आधी, ४ ऑक्टोबर रोजी गोव्यातील एका कार्यक्रमातही त्यांनी जीवन-मृत्यूबाबत भाष्य करताना “उद्या मी इथे असेन की नाही, हे मला माहीत नाही,” अशा आशयाचे उद्गार काढले होते. त्यांच्या निधनानंतर हे वक्तव्यही चर्चेत आले आहे.
अभिनयाची अविस्मरणीय कारकीर्द
नाना पाटेकर यांनी हिंदी आणि मराठी चित्रपटसृष्टीत आपल्या अभिनयाची स्वतंत्र छाप निर्माण केली. गंभीर, संवेदनशील, खलनायकी तसेच विनोदी अशा विविध प्रकारच्या भूमिका त्यांनी ताकदीने साकारल्या.
‘परिंदा’, ‘क्रांतिवीर’, ‘अग्निसाक्षी’, ‘खामोशी : द म्युझिकल’, ‘वेलकम’, ‘अपहरण’, ‘राजनीती’, ‘अब तक छप्पन’ यांसारख्या चित्रपटांमधील त्यांच्या भूमिका विशेष गाजल्या.
नाना पाटेकर यांच्या निधनानंतर त्यांचे जुने विचार, संवाद आणि मुलाखती पुन्हा समोर येत असून, मृत्यूकडेही आपल्या खास रोखठोक आणि मिश्कील शैलीत पाहणाऱ्या या अभिनेत्याच्या ‘त्या’ अंतिम इच्छेची आता सर्वत्र चर्चा होत आहे.
