मुंबई / थिम्पू, मे, २०२६: भारतामधील सर्वात मोठ्या एकात्मिक वीज कंपन्यांपैकी एक असलेली ‘टाटा पॉवर’ आणि भूतानची एकमेव वीज निर्मिती कंपनी ‘द्रुक ग्रीन पॉवर कॉर्पोरेशन’ यांनी कौशल्य विकास आणि प्रशिक्षणाचा एक मोठा आराखडा तयार करण्यासाठी भूतानमधील थिम्पू येथे एका सामंजस्य करारावर स्वाक्षरी केली.
हा सामंजस्य करार एका पद्धतशीर प्रशिक्षण प्रणालीचा पाया ठरेल. भविष्यातील गरजांसाठी पूर्णपणे तयार असलेले कार्यबळ निर्माण करणे, हा यामागचा मुख्य उद्देश आहे. हे कार्यबळ दोन्ही कंपन्यांच्या भागीदारीतून साकारल्या जाणाऱ्या स्वच्छ ऊर्जा प्रकल्पांसाठी सध्याच्या आणि भविष्यातील सर्व गरजा पूर्ण करण्यासाठी उपयुक्त ठरेल.
भूतानचे माननीय पंतप्रधान, ल्योंछेन शेरिंग तोबगे यांच्या उपस्थितीत या सामंजस्य करार स्वाक्षरी सोहळा संपन्न झाला. या सामंजस्य करारावर ‘टाटा पॉवर’चे मुख्य कार्यकारी अधिकारी आणि व्यवस्थापकीय संचालक डॉ. प्रवीर सिन्हा आणि ‘डीजीपीसी’चे व्यवस्थापकीय संचालक दाशो छेरिंग रिनजिन यांनी अधिकृतपणे स्वाक्षरी केली. या सोहळ्याला टाटा पॉवरच्या जनरेशन विभागाच्या अध्यक्ष, अंजली पांडे यांच्यासह टाटा पॉवर, डीजीपीसी आणि संबंधित संस्थांचे इतर वरिष्ठ प्रतिनिधीही उपस्थित होते.
हे प्रशिक्षण कार्यक्रम ‘टाटा पॉवर स्किल डेव्हलपमेंट इन्स्टिट्यूट’च्या माध्यमातून राबवले जातील. वीज क्षेत्रात प्रशिक्षण देण्याचा आपला विशेष अनुभव आणि कौशल्याचा वापर ही संस्था करेल.
टाटा पॉवरचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी आणि व्यवस्थापकीय संचालक डॉ. प्रवीर सिन्हा म्हणाले, “डीजीपीसीसोबतची ही भागीदारी भूतानच्या वेगाने वाढणाऱ्या स्वच्छ ऊर्जा क्षेत्रासाठी भविष्यासाठी सज्ज टॅलेंट इकोसिस्टम निर्माण करण्याचा आमचा सामायिक दृष्टिकोन दर्शवते. वीज क्षेत्रातील प्रशिक्षणातील आपल्या उत्कृष्ट ट्रॅक रेकॉर्डचा वापर करून, टाटा पॉवर स्किल डेव्हलपमेंट इन्स्टिट्यूट असे प्रोफेशनल्स तयार करेल जे सुरक्षित संचालन, नवीन तंत्रज्ञान आणि ऑपरेशन्स व मेंटेनन्समध्ये पूर्णपणे निपुण असतील.”
कार्यक्रमांच्या प्रभावी अंमलबजावणीसाठी टाटा पॉवर ‘टीपीएसडीआय’च्या माध्यमातून तांत्रिक कौशल्य, प्रशिक्षणाची पायाभूत सुविधा (इन्फ्रास्ट्रक्चर), अभ्यासक्रम (कोर्सवेअर) आणि प्रमाणन (ॲक्रिडिटेशन) सहाय्य पुरवेल. दुसरीकडे, डीजीपीसी या सामंजस्य करारांतर्गत आणि त्यानंतर होणाऱ्या अंतिम करारांनुसार सुरळीत अंमलबजावणी सुनिश्चित करत, प्रशिक्षणार्थींना एकत्र आणण्याची आणि त्यांच्या तैनातीची व्यवस्था करेल.
भूतान सरकार आणि तेथील संबंधित प्राधिकरणांकडून सर्व आवश्यक मंजुरी मिळवण्याची जबाबदारी डीजीपीसीची असेल, तर टाटा पॉवर भारत सरकारकडून आवश्यक मंजुरी प्राप्त करेल.
डीजीपीसीचे व्यवस्थापकीय संचालक दाशो छेरिंग रिनजिन म्हणाले, “हा सामंजस्य करार ५,००० मेगावॅट स्वच्छ ऊर्जा क्षमता विकसित करण्याच्या आमच्या सध्याच्या भागीदारींतर्गत आवश्यक असणाऱ्या स्थानिक क्षमता बळकट करण्याच्या दिशेने टाकलेले एक व्यावहारिक पाऊल आहे. डीजीपीसी प्रशिक्षणाच्या गरजा ओळखण्यासाठी आणि आवश्यकतेनुसार प्रशिक्षणार्थी गोळा करण्यासाठी भूतानची संबंधित प्राधिकरणे आणि भागधारकांसोबत मिळून काम करेल. तसेच, हा कार्यक्रम राष्ट्रीय प्राधान्यक्रमांना पाठबळ देईल आणि भूतानच्या शाही सरकारच्या व्यापक कार्यबळ विकास प्रयत्नांना पूरक ठरेल याची खात्री करेल.”
या सामंजस्य करारांतर्गत प्रस्तावित कौशल्य विकास उपक्रम टप्प्याटप्प्याने लागू केले जातील:
टप्पा १: कामाच्या ठिकाणी (साइटवर) प्रवेश करण्यापूर्वी मनुष्यबळाची सज्जता सुनिश्चित करण्यासाठी तातडीच्या सुरक्षा प्रशिक्षणावर (सेफ्टी ट्रेनिंग) लक्ष केंद्रित करणे, ज्यामध्ये प्रकल्प कामगारांसाठी अनिवार्य सेफ्टी इंडक्शन कार्यक्रमांचा समावेश आहे.
टप्पा २: तांत्रिक कौशल्य विकासाचा विस्तार करणे ज्यामध्ये बांधकाम (कन्स्ट्रक्शन), साहित्य हाताळणी (मटीरियल हँडलिंग) आणि माती उपसणाऱ्या उपकरणांचे (अर्थ-मूविंग इक्विपमेंट) संचालन समाविष्ट आहे, जे प्रकल्पाच्या बांधकाम गरजांनुसार असेल.
टप्पा ३: स्वच्छ ऊर्जा मालमत्तांच्या दीर्घकालीन संचालन आणि देखभालीसाठी (ऑपरेशन्स अँड मेंटेनन्स) विशेष क्षमता विकसित केल्या जातील.
टाटा पॉवर स्किल डेव्हलपमेंट इन्स्टिट्यूटची स्थापना वीज क्षेत्रातील कौशल्यांची दरी सांधण्यासाठी, उद्योगांशी सुसंगत, मॉड्युल-आधारित प्रशिक्षण आणि प्रमाणन कार्यक्रम प्रदान करण्याच्या उद्देशाने करण्यात आली होती. सुरक्षा प्रशिक्षण आयोजित करणे, मूल्यमापन करणे आणि संयुक्त प्रमाणपत्रे जारी करण्यासाठी ‘नॅशनल सेफ्टी कौन्सिल ऑफ इंडिया’ द्वारे टीपीएसडीआयला मान्यता देण्यात आली आहे. ‘राष्ट्रीय कौशल्य विकास महामंडळ’ चे स्वीकृत प्रशिक्षण भागीदार आणि ‘नॅशनल कौन्सिल फॉर व्होकेशनल एज्युकेशन अँड ट्रेनिंग’ द्वारे मान्यताप्राप्त ‘ड्युअल अवॉर्डिंग बॉडी’ म्हणून, टीपीएसडीआय संपूर्ण भारतात एक मजबूत प्रशिक्षण नेटवर्क चालवते. ही संस्था औष्णिक, जलविद्युत आणि सौर, पवन व ग्रीन हायड्रोजन यांसारख्या नवीकरणीय ऊर्जा तंत्रज्ञानासह संपूर्ण वीज मूल्य साखळीत प्रत्यक्ष प्रात्यक्षिकांसह प्रशिक्षण देते.
हा सामंजस्य करार भूतानच्या स्वच्छ ऊर्जा क्षेत्रातील विकासासाठी आवश्यक असणारी कौशल्ये विकसित करण्यासाठीचा एक सहयोगात्मक आणि व्यावहारिक दृष्टिकोन दर्शवतो, ज्यामध्ये डीजीपीसी भूतानच्या संबंधित प्राधिकरणांसोबत मिळून काम करेल आणि टाटा पॉवर तांत्रिक प्रशिक्षण सहाय्य पुरवेल.
