मुंबई ते पुणे : महाराष्ट्रातील समर्पित शिक्षक वर्गांमध्ये परिवर्तन घडवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावतात

मुंबईतील जागृती नगर सीबीएसई शाळा, सुभेदार रामजी आंबेडकर शाळा, श्रीराम हिंदी शाळा, बांदिवली विद्यामंदिर आणि पुण्यातील विद्या निकेतन प्राथमिक शाळा व प्रथमेश प्राथमिक शाळेतील शिक्षकांची ‘रंगीत ‘तर्फे ‘महिनाभरातील शिक्षक’ म्हणून निवड करण्यात आली.

मुंबई, 13 एप्रिल, 2026: मुलांमध्ये आवश्यक मानवी कौशल्ये विकसित करण्यासाठी वचनबद्ध असलेल्या ‘रंगीत’ ने या वर्गांमध्ये अर्थपूर्ण परिवर्तन घडवणाऱ्या शिक्षकांना सन्मानित करण्यासाठी, महाराष्ट्रातील शाळांमध्ये सामाजिक, भावनिक आणि पर्यावरणीय ज्ञान (SEEK)© कार्यक्रमांतर्गत आपल्या ‘रंगीत सीकर समुदाया’ साठी ‘टीचर्स ऑफ द मंथ’ हा उपक्रम सुरू केला आहे. हा उपक्रम प्रथम मुंबई एज्युकेशन इनिशिएटिव्ह आणि ओम्नीॲक्टिव्ह इम्प्रूव्हिंग लाईव्हज फाउंडेशन (OILF) यांच्या भागीदारीत, तसेच मुंबईतील निर्लॉन लिमिटेड आणि पुण्यातील ओम्नीॲक्टिव्ह यांच्या सहकार्याने राबवला जात आहे. रंगीतच्या SEEK™ अभ्यासक्रमाद्वारे, ते विद्यार्थ्यांना सहानुभूती, लवचिकता, सहकार्य आणि पर्यावरण जागरूकता यांसारखी कौशल्ये विकसित करण्यास मदत करत आहेत, जी त्यांच्या दैनंदिन जीवनासाठी वास्तविक आणि समर्पक आहेत.

‘टीचर ऑफ द मंथ’ हे असे शिक्षक आहेत जे आपल्या वर्गातील शिक्षण आनंददायक बनवतात आणि मुलांना भविष्यासाठी आवश्यक कौशल्यांनी सुसज्ज करतात. इतकेच नाही, तर हे शिक्षक ‘सीकर’ (SEEKer) समुदायाशी घट्टपणे जोडलेले आहेत, जो जुलै २०२५ मध्ये सुरू झाल्यापासून, अनेकदा एकाकी वाटणाऱ्या या व्यवसायातील शिक्षकांसाठी एक आधार नेटवर्क म्हणून विकसित झाला आहे.

पहिल्या सन्मानित शिक्षकांमध्ये शुभम येमूल (जागृती नगर सीबीएसई शाळा, मुंबई) यांचा समावेश आहे, जे संगीत, कथा आणि खेळांच्या माध्यमातून सहानुभूती आणि सजगता यांसारख्या संकल्पना सोप्या करतात;
दीपक महादेव गवाडे (सुभेदार रामजी आंबेडकर शाळा, मुंबई), जे मराठीतील चर्चा आणि वास्तविक जीवनातील निरीक्षणांद्वारे पर्यावरण शिक्षणाला जिवंत करतात; आणि नीलम प्रमोद तिवारी (श्रीराम हिंदी शाळा, मुंबई), ज्यांची संवादात्मक शिकवण्याची शैली शांत विद्यार्थ्यांनाही सक्रियपणे सहभागी होण्यास प्रोत्साहित करते. इतर सन्मानित शिक्षकांमध्ये संध्या भोसले (बांदिवली विद्यामंदिर, मुंबई) यांचा समावेश आहे, ज्या वर्गात उत्साहपूर्ण वातावरण निर्माण करतात, जिथे विद्यार्थ्यांना स्वतःला व्यक्त करण्याचा आत्मविश्वास वाटतो;

नीलिमा नंदकुमार मोरे (विद्या निकेतन प्राथमिक शाळा, पुणे), ज्या पोषण आणि संवाद यांसारखी जीवन कौशल्ये दैनंदिन शिक्षणात समाविष्ट करतात; आणि राजश्री मनोहर मोहरे व अंजली झीटे (प्रथमेश प्राथमिक शाळा, पुणे), ज्या विद्यार्थ्यांना पाठ्यपुस्तकांच्या पलीकडे जाऊन पर्यावरणीय जबाबदारीची सखोल समज विकसित करण्यास मदत करत आहेत. हे सर्व शिक्षक या उपक्रमाचा आत्मा मूर्त स्वरूपात दाखवतात, आणि वर्गात सहानुभूती, जिज्ञासा व वास्तविक जगाशी सुसंगतता आणतात.

याबद्दल बोलताना, रंगीतचे सीईओ आणि सह-संस्थापक सिमरन मुलचंदानी म्हणाले: ‘टीचर ऑफ द मंथ ‘ हा उपक्रम अशा शिक्षकांचा सन्मान करण्याचा आमचा एक मार्ग आहे, जे केवळ अत्यंत समर्पितच नाहीत, तर इतर शिक्षकांना प्रेरणा देत आहेत, त्यांच्या वर्गात ‘सीक’ (SEEK) चा अवलंब करत आहेत आणि समाजातही ते संवाद पुढे नेत आहेत.”
डॉ. प्राची जांभेकर, महानगरपालिका उपायुक्त (शिक्षण), बृहन्मुंबई महानगरपालिका (बीएमसी), म्हणतात: “मुलांसाठी शिक्षण सर्वांगीण बनवण्यासाठी शिक्षक जे कठोर परिश्रम घेतात, त्याचा हा सन्मान एक पुरावा आहे. सन्मानित होणाऱ्या पहिल्या बीएमसी शिक्षकांपैकी एक असणे ही अभिमानाची बाब आहे, आणि हे सर्व महाराष्ट्रातील आहेत हे जाणून तर अधिकच अभिमान वाटतो. मला आशा आहे की हा उपक्रम आपल्या मुलांचे भविष्य घडवणाऱ्या अद्भुत शिक्षकांवर प्रकाश टाकत राहील.”
फरिदा लांबे, सह-संस्थापक आणि विश्वस्त, प्रथम मुंबई एज्युकेशन इनिशिएटिव्ह, म्हणतात: “आम्ही ‘रंगित’चे या अर्थपूर्ण उपक्रमाबद्दल अभिनंदन करतो आणि आशा करतो की ‘सीक’ (SEEK), प्रथम सारख्या भागीदारांसह, अधिक शाळांपर्यंत पोहोचेल, ज्यामुळे मुंबई एक अधिक काळजी घेणारे शहर बनण्यास मदत होईल, जिथे प्रत्येक मूल आनंदी आणि सुरक्षित असेल.

“ओम्नीॲक्टिव्ह इम्प्रूव्हिंग लाईव्हज फाउंडेशनचे प्रमुख, रुश्वा परिहार, पुढे म्हणतात: “प्रत्येक अर्थपूर्ण वर्गाच्या केंद्रस्थानी एक असा शिक्षक असतो, जो पाठ्यपुस्तकाच्या पलीकडे जाऊन शिकवण्याचा पर्याय निवडतो. महाराष्ट्रातील ‘सीकर’ समुदायाच्या माध्यमातून आम्ही जे पाहत आहोत ते अत्यंत उत्साहवर्धक आहे, जिथे शिक्षक अशी जागा तयार करत आहेत जिथे मुलांना आपले अस्तित्व जाणवते, आपले ऐकले जाते आणि ते आपल्या सभोवतालच्या जगाशी जोडले जातात.”

महाराष्ट्र हे समर्पित शिक्षकांच्या एका असाधारण समुदायाचे घर असल्याचे सिद्ध होत आहे, जे आपल्या मुलांना यशस्वी होण्यासाठी आवश्यक असलेल्या कौशल्यांनी सुसज्ज करण्यासाठी सर्वतोपरी प्रयत्न करत आहेत.
ज्या काळात शिक्षण झपाट्याने बदलत आहे, त्या काळात ‘रंगीत सीकर कम्युनिटी’सारखे उपक्रम ही एक महत्त्वाची आठवण करून देतात की, अर्थपूर्ण बदलाची सुरुवात शिक्षकांपासून होते. त्यांच्या प्रयत्नांना मान्यता देऊन आणि त्यांच्या कथांना प्रसिद्धी देऊन, ‘रंगीत’चा उद्देश भविष्यासाठी तयार विद्यार्थ्यांना घडवणाऱ्या शिक्षकांचा एक अधिक मजबूत आणि अधिक जोडलेला समुदाय निर्माण करणे आहे.

रंगीत ही एक सामाजिक संस्था आहे जी शासन, समुदाय, खाजगी तसेच सार्वजनिक शाळांशी भागीदारी करून 6 ते 16 वयोगटातील प्रत्येक मुलाला समृद्ध जीवनासाठी आवश्यक अशी कौशल्ये प्रदान करण्याचे कार्य करते.
आमच्या सामाजिक, भावनिक आणि पर्यावरणीय ज्ञान (SEEK)© अभ्यासक्रमामधून मुले एका समृद्ध चित्रमय जगात प्रवेश करतात. या जगात पात्रे, कविता, खेळ, कथा, संगीत, प्रयोग, कला आणि हस्तकला यांचा समावेश आहे. हा अभ्यासक्रम आरोग्यदायी जीवनशैली, सामाजिक समता, पर्यावरणीय शाश्वतता आणि डिजिटल नागरिकत्व या विषयांवर ज्ञान, अभिव्यक्ती आणि कृतीशीलता विकसित करतो.
SEEK™ हा एक डिजिटल मंच आहे ज्याच्या साहाय्याने शिक्षक आणि पालक परिवर्तनाचे प्रतिनिधी म्हणून कार्य करू शकतात व त्याचा परिणाम मोजू शकतात. जागतिक शैक्षणिक आराखड्यांशी सुसंगत असा हा अभ्यासक्रम स्वतंत्र विषय म्हणून शिकवला जाऊ शकतो किंवा पाठ्यपुस्तकांना पूरक म्हणून वापरला जाऊ शकतो.
आंतरराष्ट्रीय शैक्षणिक विज्ञानाच्या नवीनतम निष्कर्षांवर आधारित SEEK शिक्षणाला आनंददायी व भविष्याभिमुख बनवतो.